شانه و بازو از پیچیده‌ترین مفاصل و ساختارهای بدن انسان هستند که ترکیبی از استخوان‌ها، تاندون‌ها، رباط‌ها و عضلات، حرکت گسترده و انعطاف‌پذیری بالایی را فراهم می‌کنند. با این حال، این پیچیدگی باعث می‌شود تشخیص و درمان‌آسیب‌ها و بیماری‌های این ناحیه دشوار باشد. تصویربرداری تشدید مغناطیسی یا ام آر آی شانه و بازو یکی از دقیق‌ترین روش‌های تصویربرداری پزشکی است که امکان بررسی جزئیات بافت نرم، غضروف و استخوان‌ها را بدون نیاز به مداخله جراحی فراهم می‌کند.

ام آر آی شانه و بازو چیست؟

ام آر آی شانه و بازو یک روش تصویربرداری غیرتهاجمی است که از یک میدان مغناطیسی قدرتمند و پالس‌های رادیویی برای تولید تصاویر بسیار دقیق از ساختارهای داخلی ناحیه شانه و بازو استفاده می‌کند.

ام آر شانه، نماهای مفصلی از هر زاویه از مفصل شانه شامل استخوان‌ها، تاندون‌ها، عضلات، و رگ‌ها و همچنین ام آر بازو زاویه‌هایی شامل استخوان‌های فوقانی و تحتانی، آرنج، مچ، دست، انگشتان و بافت‌های نرم اطراف را فراهم می‌کند.

دستگاه ام ‌آر آی با تولید تصاویری به نام اسلایس (قطعات)، به پزشکان اجازه می‌دهد تا بدن را به طور کامل معاینه کنند و مشکلات پزشکی و بیماری‌ها را تشخیص دهند. این روش برای مشاهده جزئیات بافت‌های نرم بسیار عالی است.

چه موقع به آم آر آی شانه نیاز است؟

ام آر آی شانه و بازو برای تشخیص و ارزیابی مشکلات مختلف مفاصل پیچیده این اندام‌ها انجام می‌شود.

از جمله کاربردهای شایع آنها بررسی آسیب‌های روتاتور کاف، تاندون بیسپس و پارگی لابروم شانه است.

همچنین تشخیص اختلالات دژنراتیو مانند آرتروز آرنج، ارزیابی شکستگی‌ها و آسیب‌های ناشی از تروما نیز از دیگر کاربردهای آنها است.

بررسی آسیب‌های ورزشی یا آسیب ناشی از فشار مکرر در محیط کار، تشخیص عفونت‌ها و تومورها، بررسی درد یا تورم بافت‌های اطراف مفصل و کاهش دامنه حرکتی نیز با MRI شانه انجام می‌شود.

همچنین این روش‌ برای پیگیری روند بهبود بعد از جراحی یا درمان فیزیوتراپی کاربرد دارد و در موارد درد غیرقابل توجیه شانه، ابزاری دقیق برای تشخیص علت است.

آمادگی لازم پیش از انجام ام آر آی بازو

برای انجام آزمایش، بیمار باید لباس مخصوص بیمارستانی بپوشد تا تصاویر واضح بشوند و ایمنی میدان مغناطیسی حفظ شود.

معمولاً بیمار می‌تواند مانند همیشه غذا بخورد و داروهایش را مصرف کند، مگر اینکه پزشک دستور دیگری بدهد. اگر پزشک تزریق ماده حاجب (گادولینیوم) را لازم بداند، باید در مورد بیماری‌های کلیوی، حساسیت‌ها و بارداری اطلاعات کامل دریافت کند.

قبل از انجام ام آر آی بازو بیمار باید تمام زیورآلات، فلزات و وسایل الکترونیکی را از بدن خود خارج کند و وجود ایمپلنت یا جسم فلزی در بدن را به تکنسین گزارش دهد.

اگر بیمار مضطرب باشد یا بترسد، داروی آرامبخش به او تجویز می‌کنند.کودکان هم ممکن است نیاز به آرام‌بخش داشته باشند.

نحوه انجام ام آر آی شانه

برای انجام آزمایش، ابتدا بیمار روی میز متحرک قرار می‌گیرد و تکنسین از بند یا بالش‌های کوچک برای ثابت نگه داشتن بدن استفاده می‌کند.

در صورت نیاز به تزریق، ماده حاجب برای آماده می‌شود.

سپس بیمار وارد دستگاه ام آر آی شده و تکنسین از بیرون با کامپیوتر عملیات تصویربرداری را کنترل می‌کند.

بیمار می‌تواند از طریق اینترکام با تکنسین صحبت کند.

حین تصویربرداری باید کاملاً بی‌حرکت بمانید و ممکن است صدای ضربه یا لرزش بشنوید.

زمان کل تصویربرداری معمولاً ۱۵ تا ۴۵ دقیقه است.

مراقبت‌های بعد از ام آر آی شانه

پس از انجام ام آر آی شانه و بازو، اکثر بیماران می‌توانند به فعالیت‌ها و رژیم غذایی معمول خود بازگردند، مگر آنکه داروی آرام‌بخش دریافت کرده باشند.

اگر از ماده کنتراست‌زا استفاده شده باشد، ممکن است کمی کبودی، درد یا طعم فلزی در دهان حس شود و در موارد نادر واکنش‌های آلرژیک مانند خارش یا کهیر رخ دهد که باید فوراً به تکنسین گزارش شود.

تفسیر جواب ام آر آی شانه و بازو

نتایج اسکن توسط یک رادیولوژیست متخصص تفسیر می‌شود.

نتایج طبیعی نشان می‌دهند که ساختارهایی مانند استخوان‌ها، تاندون‌ها، مفاصل و عضلات از نظر اندازه و شکل طبیعی هستند و هیچ تومور، پارگی روتاتور کاف یا التهابی وجود ندارد.

نتایج غیرطبیعی ممکن است وجود تومور، عفونت، تجمع مایع، یا آسیب به تاندون‌ها، رباط‌ها یا غضروف‌ها (مانند پارگی لابروم) را نشان دهد.

عوارض و خطرات ام آر آی شانه چیست؟

همان‌طورکه گفتیم، ام آر آی شانه و بازو روشی غیرتهاجمی است که بدون تابش اشعه، تصاویر دقیقی از استخوان‌ها، عضلات و مفاصل ارائه می‌دهد.

خطرات آن بسیار کم است، اما میدان مغناطیسی ممکن است عملکرد برخی ایمپلنت‌ها را تحت تاثیر قرار دهد. همچنین استفاده از ماده حاجب گادولینیوم برای بیماران با مشکلات کلیوی یا سابقه آلرژی محدودیت دارد.